No.64 อารมณ์ความรู้สึกของสมอง

อารมณ์ความรู้สึกของสมอง

อารมณ์ความรู้สึกต่างๆของมนุษย์นั้น ปรากฎออกมาเป็นรูปแบบการทำงานของสมองที่แตกต่างกัน และการฝึกจิตสามารถปรับเปลี่ยนรูปแบบการทำงานของสมองนั้นได้

Richard Davidson เป็น ศาสตราจารย์ทางจิตวิทยาสมอง (Neuropsychologist) ทำงานที่ U.of Wisconsin ทำงานวิจัยเรื่องของการฝึกจิตโดยเฉพาะทางสายพุทธ เพื่อดูว่ามีผลต่อการเปลี่ยนแปลงรูปแบบการทำงานของสมองอย่างไร

หนังสือเล่มนี้ได้แบ่งอารมณ์ความรู้สึกออกเป็น 6 มิติดังนี้

1. Resilience: หมายถึง การกลับคืนสู่อารมณ์ปกติ (เร็ว/ช้า)

2. Outlook: หมายถึง มุมมองทัศนคติที่มีต่อโลกภายนอก (+/-)

3. Social Intuition: หมายถึง การปรับตัวเข้ากับสังคมภายนอก

4. Self-Awareness: หมายถึง การมีสติรับรู้ถึงความรู้สึกภายในตัวเรา

5. Sensitivity to Context: หมายถึง ความไวในการการรับรู้และควบคุมความรู้สึกของตัวเองต่อสถานการณ์ที่กำลังเผชิญอยู่

6. Attention: ความสามารถที่เฉียบคมและชัดเจนในการจดจ่อกับสิ่งที่ต้องการ

เจ้าอารมณ์ความรู้สึกทั้ง 6 มิตินี้ มีรูปแบบเฉพาะที่ชัดเจนของการทำงานของเซลล์สมองในพื้นที่ต่างๆของสมอง และก็จะไปมีผลต่อการพฤติกรรมการดำเนินชีวิตของเราด้วย

จากความก้าวหน้าของวิทยาศาสตร์สมอง ทำให้ค้นพบว่าสมองของมนุษย์นั้นสามารถปรับเปลี่ยนได้(Neuroplasticity) และการฝึกจิตก็คือเครื่องมือในการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงการทำงานของเซลล์สมองนั่นเอง(Train your mind change your brain)

เครื่องมือในการฝึกจิตนั้นมีมากมาย แต่ใครจะใช้อะไรอย่างไรแล้วได้ผล ก็คงขึ้นอยู่กับบริบทของคนๆนั้น

แต่ที่ได้ผลดีและมีอยู่ใกล้ตัวเรามากๆก็คือ การฝึกจิตทางสายพุทธ ซึ่งทีมนักวิจัยทางสมองได้ทดสอบมาแล้วพบว่า การฝึกจิตโดยวิธี “การเจริญสติ” (Mindfulness meditation) และ “การเจริญกรุณา” (Compassion meditation) เป็นสุดยอดของเครื่องมือในการฝึกจิต

ดังนั้นถ้าอยากมีสุขภาพจิตดี สุขภาพสมองดี ก็หมั่นฝึกจิตเจริญสติและกรุณากันให้มากๆนะครับ

รักจากหมอคิม

2 พฤศจิกายน 2561